Ιστορικός της Μέσης και Ύστερης Βυζαντινής Περιόδου (7ος-15ος αι.), η Δρ. Αναστασία
Κοντογιαννοπούλου έχει ασχοληθεί συστηματικά με τη διοικητική και οικονομική οργάνωση
του Βυζαντίου κατά την Παλαιολόγεια περίοδο (1261-1453). Είναι συγγραφέας δύο βιβλίων και
επιμελήτρια ενός συλλογικού τόμου. Έχει δημοσιεύσει περισσότερες από είκοσι μελέτες
εμβαθύνοντας σε διάφορες πτυχές της διοικητικής, οικονομικής, εκκλησιαστικής και κοινωνικής
ζωής, ιδιαίτερα κατά τη μέση και ύστερη Βυζαντινή περίοδο (7ος-15ος αι.).
Έλαβε το πτυχίο της στην Ιστορία (1995), το μεταπτυχιακό και το διδακτορικό της στη
Βυζαντινή Ιστορία (1997 και 2003 αντίστοιχα) από το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του
Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Υπήρξε υπότροφος του Ιδρύματος Κρατικών
Υποτροφιών για το διδακτορικό της (2000-2003) και για μεταδιδακτορική έρευνα (2004-2005).
Έχει εργαστεί σε πολλά ερευνητικά κέντρα στην Ελλάδα ως Συνεργαζόμενη Ερευνήτρια
Βυζαντινής Ιστορίας και έχει διδάξει Βυζαντινή Ιστορία στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο.
Επίσης, έχει συμμετάσχει σε Σεμινάρια Βυζαντινής Ιστορίας στην Ελλάδα και τη Γαλλία, καθώς
και σε πολλά εθνικά και διεθνή Επιστημονικά Συνέδρια. Έχει διοριστεί στο Κέντρο
Μεσαιωνικού και Νέου Ελληνισμού της Ακαδημίας Αθηνών (ΚΕΜΝΕ/Ελλάδα) από το 2008.
Τα επιστημονικά της ενδιαφέροντα εστιάζουν σε δύο ερευνητικά πεδία. Το πρώτο εξετάζει τις
θεσμικές και κοινωνικές πτυχές των ύστερων βυζαντινών πόλεων. Το δεύτερο ερευνά τις
μεταναστευτικές κινήσεις στο Βυζάντιο κατά την εποχή των Παλαιολόγων (1261-1453).
Συμμετέχει επίσης στο συλλογικό ερευνητικό πρόγραμμα του ΚΕΜΝΕ: «Κοινωνική και
πνευματική κινητικότητα του Νέου Ελληνισμού (1204-1821). Διαδρομές προσώπων, ιδεών,
αγαθών». Από τον Ιούνιο 2025 είναι Επιστημονική Υπεύθυνη του Ερευνητικού Έργου με τίτλο
Μεταναστευτικές κινήσεις στον βυζαντινό κόσμο, 1261-1453, το οποίο χρηματοδοτείται από το ΕΛ.ΙΔ.Ε.Κ, στο πλαίσιο της 3ης Προκήρυξης Ερευνητικών Έργων ΕΛ.ΙΔ.Ε.Κ. για την Ενίσχυση Μελών ΔΕΠ και Ερευνητών/τριών.
Κύριες δημοσιεύσεις
Μονογραφίες:
- H εσωτερική πολιτική του Ανδρονίκου Β΄ Παλαιολόγου (1282-1328): Διοίκηση-
Οικονομία, Βυζαντινά Κείμενα και Μελέται 36, Θεσσαλονίκη 2004. - Τοπικά συμβούλια στις βυζαντινές πόλεις (13ος-15ος αι.). Παράδοση και εξέλιξη,
Ακαδημία Αθηνών, Αθήνα 2015.
Συλλογικός τόμος:
-
Πόλεις και εξουσία στο ύστερο Βυζάντιο (1261-1453), επιστ. επιμ. Αναστασία Κοντογιαννοπούλου, Ακαδημία Αθηνών, Αθήνα 2018.
Άρθρα:
- «Ο Δ. Α. Ζακυθηνός στη Διεθνή Ένωση Βυζαντινών Σπουδών (1961-1976). Μια κομβική συμβολή», Πρακτικά Ημερίδας «Cher collègue et ami», «Σεβαστέ μου κύριε καθηγητά». Συλλογή Επιστολών προς Διονύσιο Α. Ζακυθηνό (1930-1990), επιμ. Δ. Βλάμη, Ακαδημία Αθηνών 2025, 51-68.
- «Το κράτος των Παλαιολόγων και οι σχέσεις με τη Δύση (1261-1453)», κεφάλαιο 7 στο διδακτικό εγχειρίδιο της ΕΠΟ30 του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (Πάτρα) με γενικό τίτλο Βυζαντινός και Δυτικός Κόσμος: Πολιτικές, κοινωνικές και πολιτισμικές επαφές και αλληλεπιδράσεις (5ος-15ος αι.), 365-401.
- “Forms of Political Power in Byzantine Macedonia in the Second Half of the 14th Century. The Case of Christoupolis’ Region”, στο State and Society in the Palaiologan Era (13th-15th centuries), ed. Marie-Hélène Blanchet and Raúl Estangüi Gómez, Rourledge: London/New York 2025, 108-126.
- «Δίκτυα επαρχιακής διοίκησης στο ύστερο Βυζάντιο (1261-1387): Θεσσαλονίκη – Βέροια – Σέρρες», Μεσαιωνικά και Νέα Ελληνικά 15 (2023-2024), 151-188.
- “The Byzantine Empire”, στο The Routledge Handbook of Public Taxation in Medieval Europe, eds. Denis Menjot, Mathieu Caesar, Florent Garnier, Pere Verdés Pijuan, 2023, p. 389-407.
- “Autonomy, Apostasy and the Administration of Macedonia and Thrace in the Palaiologan Period (Mid-14th – Mid-15th Century)”, Travaux et Mémoires 25/1 (2021), 333-360.
- «Η περιφερειακή διοίκηση του Βυζαντίου κατά τον 13ο και 14ο αιώνα: Η περίπτωση της Δυτικής Μακεδονίας», Πρακτικά Γ΄ Συνεδρίου Τοπικής Ιστορίας Η Κοζάνη και η περιοχή της από τους Βυζαντινούς στους Νεότερους Χρόνους, Κοζάνη 7-9 Δεκεμβρίου 2018, επιστ. επιμ. Χ. Καρανάσιος, Βασιλική Διάφα-Καμπουρίδου, Κοζάνη 2019, 51-62.
- «Οι δέσποινες των Παλαιολόγων και η αυλή της Θεσσαλονίκης», Μεσαιωνικά και Νέα Ελληνικά 13 (2019), 45-67.